اندامک های سلولی

اندامک های سلولی
اندامک های سیتوپلاسمی عملکردهای خاصی دارند. یک سلول باید اعمال مختلفی را در یک زمان انجام دهد و برای این کار به اجزاء تخصصی شده ای تحت عنوان اندامک نیاز دارد. در یک سلول کبدی 54 درصد حجم داخل سلول توسط سیتوزول و 46 درصد توسط اندامک ها اشغال شده است. سیستم مشبکی از میکروفیلامان ها و میکروتوبول های پروتئینی در سلول وجود دارد که به عنوان اسکلت سلولی عمل می کنند. اسکلت سلولی برخی از قسمت های سلول digestive-systemرا سخت تر از نواحی دیگر می سازد و به عنوان یک لنگر برای ساختارهای سیتوپلاسمی و در نهایت به عنوان یک سیستم انتقال در سلول عمل می کند. پروتئین های انقباضی نیز به اسکلت سلولی متصل می گردند و حرکت سلول را ممکن می سازند. فضای بین سلول ها خالی نیست و توسط ماتریکس خارج سلولی اشغال می شود. ماتریکس خارج سلولی عمدتاً از فیبرهای کلاژن و الاستین تشکیل شده است و با اسکلت داخل سلولی در ارتباط می باشد.
ریبوزوم ها
ریبوزوم ها ساختارهایی فاقد غشاء هستند که مکان های پروتئین سازی محسوب می شوند و از حدود 50 نوع پروتئین به نام پروتئین ریبوزومی و چندین مولکلول RNA ریبوزومی ساخته شده اند. در یوکاریوت ها پروتئین ها و RNA های ریبوزومی در هستک روی هم سوار می شوند و زیر واحدهای ریبوزومی را می سازند. یعنی پروتئین های ریبوزومی در سیتوپلاسم سنتز و بعد به هسته منتقل می شوند. زیر واحدهای ریبوزومی یعنی زیر واحد بزرگ و زیر واحد کوچک از هستک وارد سیتوپلاسم می گردند، به هم پیوسته و پروتئین سازی را انجام می دهند. در انسان ریبوزوم از دو زیر واحد 40S و 60S تشکیل شده است. زمانی که این دو زیر واحد به هم متصل شوند ضریب سودبرگ آنها 80S می شود. سودبرگ مهمترین مقیاس اندازه گیری استفاده شده در تشخیص ریبوزوم ها است. زیر واحدهای کوچک 40S ساختاری را فراهم می کنند که در آن tRNA ها می توانند به دقت با کدون های موجود در mRNA جور شوند. زیر واحدهای بزرگ 60S کاتالیز کننده تشکیل پیوندهای پپتیدی و ایجاد زنجیر پلی پپتیدی هستند. در زمان هایی که پروتئین سازی در سلول انجام نمی شود دو زیر واحد ریبوزومی از هم جدا می گردند و زمانی که قرار باشد پروتئین سازی انجام شود این دو زیر واحد روی یک مولکول mRNA به هم می پیوندند. سپس mRNA از بین ریبوزوم کشیده می شود و توالی نوکلئوتیدهای آن به اسیدهای آمینه ترجمه می گردد. برخی ریبوزوم ها به شبکه آندوپلاسمی متصل و برخی آزاد می باشند. در هر دو حالت ریبوزوم ها توسط mRNA به هم متصل می شوند و این مجموعه ها پلی ریبوزوم یا پلی زوم نامیده می شوند. بازده عملکرد ریبوزوم ها خیلی بالا است به طوری که یک ریبوزوم در یک سلول یوکاریوت قادر است در مدت یک ثانیه دو اسید آمینه را به زنجیر پلی پپتیدی اضافه کند و ریبوزوم های باکتری ها از این هم سریع تر عمل کرده و در هر ثانیه 20 اسید آمینه را به زنجیر اضافه می کنند. ریبوزوم های متصل به شبکه آندوپلاسمی همه پروتئین های ترانس ممبران، اغلب پروتئین های ترشحی و اغلب پروتئین های ذخیره شده در دستگاه گلژی، لیزوزوم و آندوزوم ها را می سازند. ریبوزوم های آزاد پروتئین های سیتوپلاسمی مانند Hb و پروتئین های پراکسی زوم ها و میتوکندری ها را می سازند.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *